මම ගඟ අසල වාඩි වී සිටියෙමි.

ජලය නිහඬව ගලා යයි. දුරින් පෙනෙන්නේ ගස්වල සෙවනැලි පමණි. කිසිවෙක් නැත. හදිසියක් නැත.

එවිට මට මීට දශක කීපයකට පෙර ඇසුණු හඬක් නැගිනි.

“සවන් දෙන්න.”

එය ගඟේ හඬ විය.

එක්වරම මට මතක් වූයේ සිද්ධාර්ථ නවකතාවේ බෝට්ටුකරු වූ වාසුදේවය.

ඔහු තරුණ සිද්ධාර්ථට දුන් උපදේශය.

“ගඟට සවන් දෙන්න.”

ගඟක් කතා කරන්නේ කෙසේද?

නමුත් සිද්ධාර්ථ කියවා අවසන් කරන විට අපට වැටහෙන්නේ වාසුදේව ගේ ගඟ ජීවිතය සංකේතවත් කල බවයි

ඔහු ජීවිතය ගැන කතා කළේය.

හර්මන් හෙස්සේ කවුද?

ශ්‍රී ලංකාවේ බොහෝ පාඨකයන් ඔහුගේ නම අසා තිබිය හැකිය. නමුත් ඔහුව කියවා ඇත්තේ අඩු පිරිසකි.

හර්මන් හෙස්සේ යනු විසිවන සියවසේ වැදගත්ම ජර්මානු භාෂා ලේඛකයන්ගෙන් කෙනෙකි.

1877 දී ජර්මනියේ උපන් ඔහු, නවකතාකරුවෙකු පමණක් නොවීය.

ඔහු ආත්මය සොයන සංචාරකයෙකු විය.

පිළිතුරු සොයන මිනිසෙකු විය.

නැගෙනහිර දර්ශනය සහ බටහිර චින්තනය අතර පාලමක් තැනූ ලේඛකයෙකු විය.

1946 දී ඔහුට සාහිත්‍ය සඳහා නොබෙල් ත්‍යාගය හිමි විය.

නමුත් අද ඔහු අපේ මතක තුළ ජීවත් වන්නේ නොබෙල් ත්‍යාගය නිසා නොවේ.

ඔහු ජීවත් වන්නේ ඔහුගේ පොත් නිසාය.

සිද්ධාර්ථ

1922 දී පළ වූ Siddhartha ලෝක සාහිත්‍යයේ අමරණීය කෘතියකි.

ධනවත් බ්‍රාහ්මණ පවුලක උපන් තරුණයෙකු සියලු සැප සම්පත් අත්හැර සත්‍යය සොයා යන ගමන මෙහි කතාවයි.

ඔහු භික්ෂූන් සමඟ ජීවත් වෙයි.

ධනය හඹා යයි.

ආදරය සොයා යයි.

අසාර්ථක වේ.

වැටේ.

නැවත නැගී සිටියි.

අවසානයේ ගඟ අසලට පැමිණෙයි.

එහිදී ඔහුට හමුවන්නේ ගුරුවරයෙකු නොවේ.

දර්ශනවාදියෙකු නොවේ.

බෝට්ටුකරු වාසුදේවය.

ගඟ තරණය යාත්‍රිකයා .

සිංහල පාඨකයාගේ වාසනාව

සිද්ධාර්ථ සිංහලයට පරිවර්තනය වී තිබීම අපගේ වාසනාවකි.

ප්‍රවීණ පරිවර්තකයෙකු වූ දයාරත්න ගරුසිංහ මහතා එය ජර්මානු භාෂාවෙන් සෘජුවම සිංහලයට පරිවර්තනය කළේය.

පසුව ප්‍රකට ලේඛකයෙකු වූ ඩබ්ලිව්. ඒ. අබේසිංහ මහතාද එය සිංහල පාඨකයාට සමීප කළේය.

ඒ නිසා හෙස්සේගේ හඬ අපට ළඟාවන්නේ අතරමැදි දොරටු කිහිපයක් හරහා නොව, හැකි තරම් මුල් හඬට ආසන්නවය.

ගඟේ රහස

මම ගඟ අසල වාඩි වී සිටියෙමි.

ජලය ගලා යයි.

එක්වරම මට පසක් වුනේ හෙස්සේගේ මගපෙන්වීම ගඟ දියරැළි සේ නින්නාද දෙන බවය.

අපි ජීවිතය තුළ නිරන්තරයෙන් පිළිතුරු සොයන්නෙමු.

ගුරුවරුන්ගෙන්.

පූජකයන්ගෙන්.

පොත්වලින්.

දේශනවලින්.

නමුත් සිද්ධාර්ථ අපට කියන්නේ වෙනස් දෙයකි.

ඇතැම් පිළිතුරු ඉගැන්විය නොහැක.

ඒවා අත්විඳිය යුතුය.

ගඟ ඉගෙන ගන්නේ නැත.

එය ගලා යයි.

ජීවිතයද එසේමය.

අදත් හෙස්සේ කියවන්නේ ඇයි?

වසර සියයකට ආසන්න කාලයක් ගත වී ඇත.

නමුත් ලෝකය පුරා තරුණයන්, ලේඛකයන්, චින්තකයන් සහ ආත්මික ගවේෂකයන් තවමත් සිද්ධාර්ථ කියවති.

හේතුව සරලය.

එය බුදු දහම ගැන පොතක් නොවේ.

ඉන්දියාව ගැන පොතක් නොවේ.

ආගම ගැන පොතක් පමණක්ද නොවේ.

එය මිනිසෙකු තමන්ව සොයා යන ගමන ගැන පොතකි.

ඒ ගමන කිසිදා පැරණි වන්නේ නැත.

අවසාන ආරාධනය

මම ගඟෙන් නැගී සිටියෙමි.

ජලය තවමත් ගලා යයි.

වාසුදේවගේ හඬ තවමත් ඇසේ.

“සවන් දෙන්න.”

ඔබට ඔබේම ආත්මයේ ගැඹුරට ගලා යන ගඟේ හඬ ඇසීමට අවශ්‍ය නම්, හර්මන් හෙස්සේගේ සිද්ධාර්ථ කියවන්න.

සමහර විට ඔබට එහි පිළිතුරු හමු නොවනු ඇත.

නමුත් ඔබට අසන්නට අමතක වී ඇති ප්‍රශ්න ඔබේ මතකයට එනු ඇත .

ඒවා පිළිතුරු වලට වඩා වටින්නට ඉඩ තිබේ.